Februari 2026 – en misschien ook het voorjaar – sluiten we af in stijl. Jawel, want in het stadscentrum van Almere is er sprake van een samenscholingsverbod. Dat verbod is er, aangezien we dit jaar alleen al begonnen met vechtpartijen in het fastfoodrestaurant en een vechtpartij nabij het gemeentehuis. In dit tweeluik belicht de auteur van dit stuk beide kanten van het verhaal. Ook met een persoonlijke blik van de auteur. In dit stuk: de kant van onder andere de burgemeester, die het verbod afgekondigd heeft.
De auteur van dit stuk woont al zijn hele leven in de stad. Met name in het centrum van Almere Stad komt hij dubieus gedrag tegen. In een eerdere hoedanigheid, als bezorger, was hij in de gelegenheid om fastfoodketens te bezoeken. Jonge gasten hadden nog hun ouders, die hen in toom kunnen houden. Dat gaat bij pubers echter niet (meer). Dat is prima, maar je weet als puber dondergoed dat gasten en staf niet onnodig de dupe moeten zijn van je streken. Helaas is het weleens voorgekomen dat de oudere kinderen bijna weggestuurd moesten worden.
Dit heeft de auteur ook mogen meemaken in de bibliotheek. Meestal in die van Almere Stad, maar zo nu en dan ook in Almere Buiten. Meestal is er geen fysiek geweld wat er aan te pas komt – in tegenstelling tot bibliotheken elders. Maar toch: de bieb is een van de enige stille plekken die er nog is in een stads-, stadsdeel- of dorpscentrum. Als dat ook ondermijnd wordt – en het is thuis niet oké, en je woont niet in een goede studentenstad – heb je al helemaal een probleem …
Jeugdoverlast
Deze frictie lijkt klein bier. Nee, de criminaliteit neemt af (al neemt het niet meer hard af). Maar de jeugdcriminaliteit lijkt te stabiliseren en soms zelfs te verharden. Kids zijn sinds eind jaren 10 steeds vaker betrokken bij steekincidenten. Soms ook bij dingen als klusjes doen voor grote criminelen. Zoals op nota bene de Zeeuwse Eilanden, waar je het – gezien het rustige karakter van Zeeland – niet verwacht. Maar denk ook aan het gezeik rondom ‘rivaliserende jeugdgroepen in de IJmond’ en eerder dit decennium ook de onlusten rondom Ajax-Maccabi Tel Aviv uit 2024 en de avondklokrellen uit 2021. En – hoe ongemakkelijk ook – de houding en de (niet-reflectieve) retoriek van sommige baldadige jonge asielzoekers uit Utrecht en Arnhem.
En zelfs klein bier is niet altijd klein bier. Bibliotheken over het hele land nemen steeds vaker en meer overlast waar. In de Zaanstreek, boven Amsterdam, moet de bieb zelfs al om 16:00 uur in plaats van het gebruikelijke 20:00 uur sluiten. Want ja … de bieb is de laatste plek in een centrum waar je niets formeels of commercieels hoeft te doen, toch? Je kunt er gewoon hangen.
Wat is de opbrengst?
In alle gevallen luidt de vraag: wat schiet je ermee op? Ja, instant gratification. Je wordt bevredigd in je bravoure, de stoerdoenerij en de status die het oplevert. Maar het is in feite super verliesgevend. Je doet er jezelf pijn mee – je wordt in het beste geval geschorst, in het slechtste geval krijg je jeugddetentie – in het ergste geval ook anderen. En … in het ergste geval vallen er ook gewonden en doden. Onder de streep is de som rood.
En nee, Nederland is niet meer de verzorgingsstaat wat het is. Bureaucratie en repressie hebben lange tijd de overhand (gehad). Hoe minder vinkjes, hoe minder kansen je kunt hebben in de samenleving. Maar Nederland is tenminste nog een van de betere landen. Het concurreert qua kansen met België, de Scandinavische landen, de Duitstalige wereld en Canada. Dat zijn niet bijster veel landen. Hier let de leerplicht tenminste nog op je. Je kunt je afvragen of er nog naar je wordt omgekeken in Manchester of Toulouse. Je kunt je afvragen of je nog zult leven in Sicilië of Napoli, als je gaat cosplayen als een bendelid. En bovendien: er zijn zat mensen uit gemarginaliseerde groepen die wel wat van (delen van) hun leven proberen te maken. Denk aan de bron over Turken en Marokkanen, verwerkt in mn stuk uit november 2024. Die het per lustrum steeds beter doen qua school en werk.
Om Hannah Arendt maar te citeren: zelfs in de penibelste situaties (zoals van de Almeerse straatjeugd) zijn er nog altijd momenten waarop je andere keuzes kunt maken. Dat er meer is dan alleen maar zure melk, om iets te noemen …